Varaha Purana — Chapter 56

VrP 56.56

अगस्त्य उवाच । अतः परं प्रवक्ष्यामि धन्यव्रतमनुत्तमम् । येन सद्यो भवेद् धन्य अधन्योऽपि हि यो भवेत् मार्गशीर्षे सिते पक्षे प्रतिपद् या तिथिर्भवेत् । तस्यां नक्तं प्रकुर्वीत विष्णुमग्निं प्रपूजयेत् वैश्वानराय पादौ तु अग्नयेत्युदरं तथा । हविर्भुंजाय च उरो द्रविणोदेति वै भुजो संवर्त्तायेति च शिरो ज्वलनायेति सर्वतः । अभ्यर्च्यैवं विधानेन देवदेवं जनार्दनम् तस्यैव पुरतः कुण्डं कारयित्वा विघानतः । होमं तत्र प्रकुर्वीत एभिर्मन्त्रैर्विचक्षणः ततः संयावकं चान्नं भुञ्जीयाद् घृतसंयुतम् । कृष्णपक्षेऽप्येवमेव चातुर्मास्यं तु यावतः चैत्रादिषु च भुञ्जीत पायसं सघृतं बुधः । श्रावणादिषु सक्तूंश्च ततश्चैतत् समाप्यते रक्तवस्त्रयुगच्छन्नं रक्तपुष्पानुलेपनम् कुङ्कुमेन तथा लिप्य ब्राह्मणं देवदेव च । सर्वावयवसंपूर्णं ब्राह्मणं प्रियदर्शनम् पूजयित्वा विधानेन रक्तवस्त्रयुगेन च । पश्चात् तं दापयेत् तस्य मन्त्रेणानेन बुद्धिमान् धन्योऽस्मि धन्यकर्माऽस्मि धन्यचेष्टोऽस्मि धन्यवान् । धन्येनानेन चीर्णेन व्रतेन स्यां सदा सुखी एवमुच्चार्य तं विप्रे न्यस्य कोशं महात्मनः । सद्यो धन्यत्वमाप्नोति योऽपि स्याद् भाग्यवर्जितः इह जन्मनि सौभाग्यं धनं धान्यं च पुष्कलम् । अनेन कृतमात्रेण जायते नात्र संशयः प्राग्जन्मजनितं पापमग्निर्दहति तस्य ह । दग्धे पापे विमुक्तात्मा इह जन्मन्यसौ भवेत् योऽपीदं श्रृणुयान्नित्यं यश्च भक्त्या पठेद् द्विजः । उभौ ताविह लोके तु धन्यौ सद्यो भविष्यतः श्रूयते च व्रतं चैतच्चीर्णमासीन्महात्मना । धनदेन पुरा कल्पे शूद्रयोनौ स्थितेन तु

agastya uvāca | ataḥ paraṃ pravakṣyāmi dhanyavratamanuttamam | yena sadyo bhaved dhanya adhanyo'pi hi yo bhavet mārgaśīrṣe site pakṣe pratipad yā tithirbhavet | tasyāṃ naktaṃ prakurvīta viṣṇumagniṃ prapūjayet vaiśvānarāya pādau tu agnayetyudaraṃ tathā | havirbhuṃjāya ca uro draviṇodeti vai bhujo saṃvarttāyeti ca śiro jvalanāyeti sarvataḥ | abhyarcyaivaṃ vidhānena devadevaṃ janārdanam tasyaiva purataḥ kuṇḍaṃ kārayitvā vighānataḥ | homaṃ tatra prakurvīta ebhirmantrairvicakṣaṇaḥ tataḥ saṃyāvakaṃ cānnaṃ bhuñjīyād ghṛtasaṃyutam | kṛṣṇapakṣe'pyevameva cāturmāsyaṃ tu yāvataḥ caitrādiṣu ca bhuñjīta pāyasaṃ saghṛtaṃ budhaḥ | śrāvaṇādiṣu saktūṃśca tataścaitat samāpyate raktavastrayugacchannaṃ raktapuṣpānulepanam kuṅkumena tathā lipya brāhmaṇaṃ devadeva ca | sarvāvayavasaṃpūrṇaṃ brāhmaṇaṃ priyadarśanam pūjayitvā vidhānena raktavastrayugena ca | paścāt taṃ dāpayet tasya mantreṇānena buddhimān dhanyo'smi dhanyakarmā'smi dhanyaceṣṭo'smi dhanyavān | dhanyenānena cīrṇena vratena syāṃ sadā sukhī evamuccārya taṃ vipre nyasya kośaṃ mahātmanaḥ | sadyo dhanyatvamāpnoti yo'pi syād bhāgyavarjitaḥ iha janmani saubhāgyaṃ dhanaṃ dhānyaṃ ca puṣkalam | anena kṛtamātreṇa jāyate nātra saṃśayaḥ prāgjanmajanitaṃ pāpamagnirdahati tasya ha | dagdhe pāpe vimuktātmā iha janmanyasau bhavet yo'pīdaṃ śrṛṇuyānnityaṃ yaśca bhaktyā paṭhed dvijaḥ | ubhau tāviha loke tu dhanyau sadyo bhaviṣyataḥ śrūyate ca vrataṃ caitaccīrṇamāsīnmahātmanā | dhanadena purā kalpe śūdrayonau sthitena tu