Mahabharata — Volume I (Dutt edition) — Chapter 299
MBh 1 299.1
शकुनिरुवाच बहु वित्तं पराजैषीः पाण्डवानां युधिष्ठिर। आचक्ष्व वित्तं कौन्तेय यदि तेऽस्त्यपराजितम्॥
śakuniruvāca bahu vittaṃ parājaiṣīḥ pāṇḍavānāṃ yudhiṣṭhira| ācakṣva vittaṃ kaunteya yadi te'styaparājitam||
Shakuni said O Yudhisthira, you have lost much wealth of the Pandavas. O son of Kunti, if you have any other wealth which is not yet lost, tell us.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.2
युधिष्ठिर उवाच मम वित्तमसंख्येयं यदहं वेद सौबल। अथ त्वं शकुने कस्माद् वित्तं समनुपृच्छसि॥
yudhiṣṭhira uvāca mama vittamasaṃkhyeyaṃ yadahaṃ veda saubala| atha tvaṃ śakune kasmād vittaṃ samanupṛcchasi||
Yudhisthira said O Shakuni, O son of Subala, I know my wealth is untold. Why do you ask me of my wealth?
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.3
अयुतं प्रयुतं चैव शङ्ख पद्मं तथार्बुदम्। खर्वं शनिखर्वं च महापद्मं च कोटयः॥ मध्यं चैव परार्धं च सपरं चात्र पण्यताम्। एतन्मम धनं राजंस्तेन दीव्याम्यहं त्वया॥
ayutaṃ prayutaṃ caiva śaṅkha padmaṃ tathārbudam| kharvaṃ śanikharvaṃ ca mahāpadmaṃ ca koṭayaḥ|| madhyaṃ caiva parārdhaṃ ca saparaṃ cātra paṇyatām| etanmama dhanaṃ rājaṃstena dīvyāmyahaṃ tvayā||
You can bet (with me) tens of thousands, and millions, tens of millions and billions, hundreds of billions and trillions, tens of trillions and hundreds of trillions, tens of quadrillions and hundreds of quadrillions and even more. O king, I will bet such wealth. With this wealth at stake I shall play with you.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.4
वैशम्पायन उवाच एतच्छ्रुत्वा व्यवसितो निकृतिं समुपाश्रितः। जितमित्येव शकुनियुधिष्ठिरमभाषत॥
vaiśampāyana uvāca etacchrutvā vyavasito nikṛtiṃ samupāśritaḥ| jitamityeva śakuniyudhiṣṭhiramabhāṣata||
Vaishampayana said Having heard this and adopting unfair means, Shakuni, ever ready with the dice said to Yudhisthira, “Lo, I have won!"
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.5
युधिष्ठिर उवाच गवाश्वं बहुधेनूकमसंख्येयमजाविकम्। यत् किंचिदनुपर्णाशां प्राक् सिन्धोरपि सौबल। एतन्मम धनं सर्वं तेन दीव्याम्यहं त्वया॥
yudhiṣṭhira uvāca gavāśvaṃ bahudhenūkamasaṃkhyeyamajāvikam| yat kiṃcidanuparṇāśāṃ prāk sindhorapi saubala| etanmama dhanaṃ sarvaṃ tena dīvyāmyahaṃ tvayā||
Yudhisthira said O son of Subala, I have innumerable kine, horses, milch cows with claves, goats and shee; in the country extending from the Parnasha to the eastern bank of the Sindhu (river). With this wealth I shall (now) play with you.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.6
वैशम्पायन उवाच एतच्छ्रुत्वा व्यवसितो निकृति समुपाश्रितः। जितमित्येव शकुनियुधिष्ठिरमभाषत॥
vaiśampāyana uvāca etacchrutvā vyavasito nikṛti samupāśritaḥ| jitamityeva śakuniyudhiṣṭhiramabhāṣata||
Vaishampayana said Having heard this and adopting unfair means, Shakuni, ever ready with the dice, said to Yudhisthira, “Lo, I have won!"
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.7
युधिष्ठिर उवाच पुरं जनपदो भूमिरब्राह्मणधनैः सह। अब्राह्मणाश्च पुरुषा राजञ्छिष्टं धनं मम। एतद् राजन् मम धनं तेन दीव्याम्यहं त्वया॥
yudhiṣṭhira uvāca puraṃ janapado bhūmirabrāhmaṇadhanaiḥ saha| abrāhmaṇāśca puruṣā rājañchiṣṭaṃ dhanaṃ mama| etad rājan mama dhanaṃ tena dīvyāmyahaṃ tvayā||
Yudhisthira said O king, I have my city, the country, land, the wealth of horses thereon, except those belonging to the Brahmanas, and also all those persons, except Brahmanas living therein-the wealth which still belongs to me. With all this wealth, O king, I shall (now) play with you.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.8
वैशम्पायन उवाच एतच्छ्रुत्वा व्यवसितो निकृतिं समुपाश्रितः। जितमित्येव शकुनियुधिष्ठिरमभाषत॥
vaiśampāyana uvāca etacchrutvā vyavasito nikṛtiṃ samupāśritaḥ| jitamityeva śakuniyudhiṣṭhiramabhāṣata||
Vaishampayana said Having heard this and adopting unfair means, Shakuni, ever ready with the dice; said to Yudhisthira; “Lo, I have won!”
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.9
युधिष्ठिर उवाच राजपुत्रा इमे राजञ्छोभन्ते यैर्विभूषिताः। कुण्डलानि च निष्काश्च सर्वं राजविभूषणम्। एतन्मम धनं राजंस्तेन दीव्याम्यहं त्वया॥
yudhiṣṭhira uvāca rājaputrā ime rājañchobhante yairvibhūṣitāḥ| kuṇḍalāni ca niṣkāśca sarvaṃ rājavibhūṣaṇam| etanmama dhanaṃ rājaṃstena dīvyāmyahaṃ tvayā||
Yudhisthira said O_king, these princes here, who look resplendent in their ornaments and their earrings, and Nishkas and the royal ornaments on their persons are still my wealth. With this wealth, O king, I shall (now) play with you.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.10
वैशम्पायन उवाच एतच्छ्रुत्वा व्यवसितो निकृतिं समुपाश्रितः। जितमित्येव शकुनियुधिष्ठिरमभाषत॥
vaiśampāyana uvāca etacchrutvā vyavasito nikṛtiṃ samupāśritaḥ| jitamityeva śakuniyudhiṣṭhiramabhāṣata||
Vaishampayana said Having heard this and adopting unfair means, Shakuni, ever ready with the dice, said to Yudhisthira, Lo, I have won?”
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.11
युधिष्ठिर उवाच श्यामो युवा लोहिताक्षः सिंहस्कन्धो महाभुजः। नकुलो ग्लह एवैको विद्ध्येतन्मम तद्धनम्॥
yudhiṣṭhira uvāca śyāmo yuvā lohitākṣaḥ siṃhaskandho mahābhujaḥ| nakulo glaha evaiko viddhyetanmama taddhanam||
Yudhisthira said This youthful, fair-coloured Nakula with mighty arms, with lion-like necks, and with red eyes is now one of my stakes.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.12
शकुनिरुवाच प्रियस्ते नकुलो राजन् राजपुत्रो युधिष्ठिर। अस्माकं वशतां प्राप्तो भूयः केनेह दीव्यसे॥
śakuniruvāca priyaste nakulo rājan rājaputro yudhiṣṭhira| asmākaṃ vaśatāṃ prāpto bhūyaḥ keneha dīvyase||
Shakuni said O king, O Yudhisthira, the prince Nakula is dear to you. (Know) he is already under our subjection (won by us). With what will you now play?
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.13
वैशम्पायन उवाच एवमुक्त्वा तु तानक्षाञ्छकुनिः प्रत्यदीव्यत। जितमित्येव शकुनियुधिष्ठिरमभाषत॥
vaiśampāyana uvāca evamuktvā tu tānakṣāñchakuniḥ pratyadīvyata| jitamityeva śakuniyudhiṣṭhiramabhāṣata||
Vaishampayana said Having said this, Shakuni cast the dice and thus spoke to Yudhisthira, Lo, I have won!"
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.14
युधिष्ठिर उवाच अयं धर्मान् सहदेवोऽनुशास्ति लोके ह्यस्मिन् पण्डिताख्यां गतश्च। अनर्हता राजपुत्रेण तेन दीव्याम्यहं चाप्रियवत् प्रियेण॥
yudhiṣṭhira uvāca ayaṃ dharmān sahadevo'nuśāsti loke hyasmin paṇḍitākhyāṃ gataśca| anarhatā rājaputreṇa tena dīvyāmyahaṃ cāpriyavat priyeṇa||
Yudhisthira said This Sahadeva administers justice, he has acquired a reputation for learning in this world. Though this prince does not deserve to be staked in play, yet with such dear object as my stake, I shall play, as if he is not so.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.15
वैशम्पायन उवाच एतच्छ्रुत्वा व्यवसितो निकृतिं समुपाश्रितः। जितमित्येव शकुनियुधिष्ठिरमभाषत॥
vaiśampāyana uvāca etacchrutvā vyavasito nikṛtiṃ samupāśritaḥ| jitamityeva śakuniyudhiṣṭhiramabhāṣata||
Vaishampayana said Having heard this and adopting unfair means, Shakuni, ever ready with the dice, said to Yudhisthira, “Lo, I have won!"
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.16
शकुनिरुवाच माद्रीपुत्रौ प्रियौ राजंस्तवेमौ विजितौ मया। गरीयांसौ त ते मन्ये भीमसेनधनंजयौ॥
śakuniruvāca mādrīputrau priyau rājaṃstavemau vijitau mayā| garīyāṃsau ta te manye bhīmasenadhanaṃjayau||
Shakuni said O king, the two sons of Madri are dear to you; but (know it for certain,) they have already) been won by me. It appears Bhimasena and Dhananjaya (Arjuna), are more loved by you (than these two).
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.17
युधिष्ठिर उवाच अधर्मं चरसे नूनं यो नावेक्षसि वै नयम्। यो नः सुमनसां मूढ विभेदं कर्तुमिच्छसि॥
yudhiṣṭhira uvāca adharmaṃ carase nūnaṃ yo nāvekṣasi vai nayam| yo naḥ sumanasāṃ mūḍha vibhedaṃ kartumicchasi||
Yudhisthira said Fool, disregarding morality you sinfully act in thus trying to create disunion amongst us who are all of one heart.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.18
शकुनिरुवाच गर्ने मत्तः प्रपतते प्रमत्तः स्थाणुमृच्छति। ज्येष्ठो राजन् वरिष्ठोऽसि नमस्ते भरतर्षभ॥
śakuniruvāca garne mattaḥ prapatate pramattaḥ sthāṇumṛcchati| jyeṣṭho rājan variṣṭho'si namaste bharatarṣabha||
Shakuni said O king, one who is intoxicated falls into a pit and remains there, being deprived of his power of motion. O best of the Bharata race, you are senior to us in age and in everything, I bow to you.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.19
स्वप्ने तानि न दृश्यन्ते जाग्रतो वा युधिष्ठिर। कितवा यानि दीव्यन्तः प्रलपन्त्युत्कटा इव।॥
svapne tāni na dṛśyante jāgrato vā yudhiṣṭhira| kitavā yāni dīvyantaḥ pralapantyutkaṭā iva|||
O Yudhisthira, know, gamesters in the excitement of the play utter such raving as they would never do in their waking moments or in their dreams.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.20
युधिष्ठिर उवाच यो नः संख्ये नौरिव पारनेता जेता रिपूणां राजपुत्रस्तरस्वी। अनर्हता लोकवीरेण तेन दीव्याम्यहं शकुने फाल्गुनेन॥
yudhiṣṭhira uvāca yo naḥ saṃkhye nauriva pāranetā jetā ripūṇāṃ rājaputrastarasvī| anarhatā lokavīreṇa tena dīvyāmyahaṃ śakune phālgunena||
Yudhisthira said He who takes us like a boat to the other shore of the sea of battle, who is ever victorious over foes, who is endued with great activity and who is the only one hero in this world (in Arjuna). With that Falguni as stake, O Shakuni, though he does not deserve it, I shall (now) play.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.21
वैशम्पायन उवाच एतच्छ्रुत्वा व्यवसितो निकृति समुपाश्रितः। जितमित्येव शकुनिर्युधिष्ठिरमभाषत।॥
vaiśampāyana uvāca etacchrutvā vyavasito nikṛti samupāśritaḥ| jitamityeva śakuniryudhiṣṭhiramabhāṣata|||
Vaishampayana said Having heard this and adopting unfair means, Shakuni, ever ready with the dice, said to Yudhisthira, "Lo, I have won?”
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.22
शकुनिरुवाच अयं मया पाण्डवानां धनुर्धरः। पराजितः पाण्डवः सव्यसाची। भीमेन राजन् दयितेन दीव्य यत् कैतवं पाण्डव तेऽवशिष्टम्॥
śakuniruvāca ayaṃ mayā pāṇḍavānāṃ dhanurdharaḥ| parājitaḥ pāṇḍavaḥ savyasācī| bhīmena rājan dayitena dīvya yat kaitavaṃ pāṇḍava te'vaśiṣṭam||
Shakuni said This foremost of all wielders of bows, this Pandava Savyasachi (Arjuna) has been won by me. O king, O Pandava play now with (staking) your beloved Bhima, the only wealth that is now left to you.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.23
युधिष्ठिर उवाच यो नो नेता युधि नः प्रणेता यथा वज्री दानवशत्रुरेकः। तिर्यक्प्रेक्षी संनतभूर्महात्मा सिंहस्कन्धो यश्च सदात्यमर्षी॥ बलेन तुल्यो यस्य पुमान् न विद्यते गदाभृतामय इहारिमर्दनः। अनर्हता राजपुत्रेण तेन दीव्याम्यहं भीमसेनेन राजन्॥
yudhiṣṭhira uvāca yo no netā yudhi naḥ praṇetā yathā vajrī dānavaśatrurekaḥ| tiryakprekṣī saṃnatabhūrmahātmā siṃhaskandho yaśca sadātyamarṣī|| balena tulyo yasya pumān na vidyate gadābhṛtāmaya ihārimardanaḥ| anarhatā rājaputreṇa tena dīvyāmyahaṃ bhīmasenena rājan||
Yudhisthira said Though he does not deserve to be made a stake, I shall now play with staking Bhimasena, the prince who is our leader, who is foremost in fight like the wielder of thunder (Indra), the enerny of the Danavas, who is the illustrious hero with lion-like neck, arched eye-brows and expansive eyes, who is incapable of putting up with an insult, who is matchless in prowess in all the world, who is the foremost of all wielders of clubs and who grinds all foes.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.24
वैशम्पायन उवाच एतच्छ्रुत्वा व्यवसितो निकृतिं समुपाश्रितः। जितमित्येव शकुनियुधिष्ठिरमभाषत॥
vaiśampāyana uvāca etacchrutvā vyavasito nikṛtiṃ samupāśritaḥ| jitamityeva śakuniyudhiṣṭhiramabhāṣata||
Vaishampayana said Having heard this and adopting unfair means, Shakuni, ever ready with the dice, said to Yudhisthira, "Lo I have won?"
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.25
शकुनिरुवाच बहु वित्तं पराजैषीर्धातूंश्च सहयद्विपान्। आचक्ष्व वित्तं कौन्तेय यदि तेऽस्त्यपराजितम्॥
śakuniruvāca bahu vittaṃ parājaiṣīrdhātūṃśca sahayadvipān| ācakṣva vittaṃ kaunteya yadi te'styaparājitam||
Shakuni said O son of Kunti, you have lost much wealth, heroes and elephants with your brothers. Tell us if you have anything else which you have not as yet lost.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.26
युधिष्ठिर उवाच अहं विशिष्टः सर्वेषां भ्रातॄणां दयितस्तथा। कुर्यामहं जित: कर्म स्वयमात्मन्युपप्लुते॥
yudhiṣṭhira uvāca ahaṃ viśiṣṭaḥ sarveṣāṃ bhrātṝṇāṃ dayitastathā| kuryāmahaṃ jita: karma svayamātmanyupaplute||
Yudhisthira said I alone, the eldest of my brothers and beloved of all of them, am still not won (by you). If won by you, I shall do that which one who is won is bound to do.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.27
वैशम्पायन उवाच एतच्छ्रुत्वा व्यवसितो निकृति समुपाश्रितः। जितामित्येव शकुनियुधिष्ठिरमभाषत॥
vaiśampāyana uvāca etacchrutvā vyavasito nikṛti samupāśritaḥ| jitāmityeva śakuniyudhiṣṭhiramabhāṣata||
Vaishampayana said Having heard this and adopting unfair means, Shakuni even ready with the dice, said to Yudhisthira; “Lo I have won!”
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.28
शकुनिरुवाच एतत् पापिष्ठमकरोर्यदात्मानमहारयः। शिष्टे सति धने राजन् पाप आत्मपराजयः॥
śakuniruvāca etat pāpiṣṭhamakaroryadātmānamahārayaḥ| śiṣṭe sati dhane rājan pāpa ātmaparājayaḥ||
Shakuni said O king, you have allowed yourself to be won, an act which is worthy of a sinful man. When there is still wealth belonging to you, it is sinful to lose one's own self.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.29
वैशम्पायन उवाच एवमुक्त्वा मताक्षस्तान् ग्लहे सर्वानवस्थितान्। पराजयं लोकवीरानुक्त्वा राज्ञां पृथक् पृथक्॥
vaiśampāyana uvāca evamuktvā matākṣastān glahe sarvānavasthitān| parājayaṃ lokavīrānuktvā rājñāṃ pṛthak pṛthak||
Vaishampayana said Having said this, (Shakuni), well-skilled in dice, spoke to all the brave kings present there of having won all the Pandavas one after the other.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.30
शकुनिरुवाच अस्ति ते वै प्रिया राजन् ग्लह एकोऽपराजितः। पणस्व कृष्णां पाञ्चालीं तयाऽत्मानं पुनर्जय॥
śakuniruvāca asti te vai priyā rājan glaha eko'parājitaḥ| paṇasva kṛṣṇāṃ pāñcālīṃ tayā'tmānaṃ punarjaya||
Shakuni said O king, there is still one stake dear to you which is not yet won. Bet Krishna, (Draupadi), the princess of Panchala. By her, win yourself back.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.31
युधिष्ठिर उवाच नैव ह्रस्वा न महती न कृष्णा नातिरोहिणी। नीलकुञ्चितकेशी च तया दीव्याम्यहं त्वया॥
yudhiṣṭhira uvāca naiva hrasvā na mahatī na kṛṣṇā nātirohiṇī| nīlakuñcitakeśī ca tayā dīvyāmyahaṃ tvayā||
Yudhisthira said I shall (now) play with you staking her who is neither short nor tall, neither lean nor corpulent, who possesses blue curly hair,
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.32
शारदोत्पलपत्राझ्या शारदोत्पलगन्धया। शारदोत्पलसेविन्या रूपेण श्रीसमानया॥
śāradotpalapatrājhyā śāradotpalagandhayā| śāradotpalasevinyā rūpeṇa śrīsamānayā||
And eyes are like the leaves of the autumn lotus, and fragrance like that of the lily, who is like Sree herself in symmetry and grace,
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.33
तथैव स्यादानृशंस्यात् तथा स्याद् रूपसम्पदा। तथा स्याच्छीलसम्पत्त्या यामिच्छेत् पुरुषः स्त्रियम्॥३५
tathaiva syādānṛśaṃsyāt tathā syād rūpasampadā| tathā syācchīlasampattyā yāmicchet puruṣaḥ striyam||35
Who is such that for her softness of heart, wealth of beauty and virtue, one may desire her for a wife.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.34
सर्वैगुणैर्हि सम्पन्नामनुकूलां प्रियंवदाम्। यादृशी धर्मकामार्थसिद्धिमिच्छेन्नरः स्त्रियम्॥
sarvaiguṇairhi sampannāmanukūlāṃ priyaṃvadām| yādṛśī dharmakāmārthasiddhimicchennaraḥ striyam||
Who possesses every accomplishment, who is compassionate and sweet speeched, who is such that for the acquisition of Dharma, Artha and Kama one may desire her for his wife.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.35
चरमं संविशति या प्रथमं प्रतिबुध्यते। आगोपालाविपालेभ्यः सर्वं वेद कृताकृतम्॥
caramaṃ saṃviśati yā prathamaṃ pratibudhyate| āgopālāvipālebhyaḥ sarvaṃ veda kṛtākṛtam||
Who, retiring to bed last and rising from bed first, looks after the comforts of the cowherds and shepherds,
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.36
आभाति पद्मवद् वक्त्रं सस्वेदं मल्लिकेव च। वेदिमध्या दीर्घकेशी ताम्रास्या नातिलोमशा॥
ābhāti padmavad vaktraṃ sasvedaṃ mallikeva ca| vedimadhyā dīrghakeśī tāmrāsyā nātilomaśā||
Whose face when covered with sweat looks like the lotus or the wasp, who possesses flowing hair, red lips and body without down;
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.37
तयैवंविधया राजन् पाञ्चाल्याहं सुमध्यया। ग्लहं दीव्यामि चावल्या द्रौपद्या हन्त सौबल॥
tayaivaṃvidhayā rājan pāñcālyāhaṃ sumadhyayā| glahaṃ dīvyāmi cāvalyā draupadyā hanta saubala||
O king, O son of Subala, making that princess of Panchala, the slender-waisted Draupadi, as my stake, I shall (now) play with you.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.38
वैशम्पायन उवाच एवमुक्ते तु वचने धर्मराजेन धीमता। धिग्धिगित्येव वृद्धानां सभ्यानां निःसृता गिरः॥
vaiśampāyana uvāca evamukte tu vacane dharmarājena dhīmatā| dhigdhigityeva vṛddhānāṃ sabhyānāṃ niḥsṛtā giraḥ||
Vaishampayana said When this was said by the wise Dharmaraja (Yudhisthira), “Fie! Fie!" were the words uttered by all the elders that were present in the assembly.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.39
चुक्षुभे सा सभा राजन् राज्ञां संजज्ञिरे शुचः। भीष्मद्रोणकृपादीनां स्वेदश्च समजायत॥
cukṣubhe sā sabhā rājan rājñāṃ saṃjajñire śucaḥ| bhīṣmadroṇakṛpādīnāṃ svedaśca samajāyata||
O king, the whole assembly was agitated. The kings began to grieve. Bhisma, Drona and Kripa were covered with perspiration.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.40
शिरो गृहीत्वा विदुरो गतसत्त्व इवाभवत्। आस्ते ध्यायन्नधोवक्त्रो निःश्वसन्निव पन्नगः॥
śiro gṛhītvā viduro gatasattva ivābhavat| āste dhyāyannadhovaktro niḥśvasanniva pannagaḥ||
Vidura, holding his head between his hands, sat like one who has lost his reason. He sat with down cast face giving away to his own thoughts and sighing like a snake.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.41
धृतराष्ट्रस्तु तं हृष्टः पर्यपृच्छत् पुनः पुनः। किं जितं किं जितमिति ह्याकारं नाभ्यरक्षत॥
dhṛtarāṣṭrastu taṃ hṛṣṭaḥ paryapṛcchat punaḥ punaḥ| kiṃ jitaṃ kiṃ jitamiti hyākāraṃ nābhyarakṣata||
(But) Dhritarashtra, being glad at heart, could not conceal his emotions and asked again and again, "is the stake won?” “Is the stake won???
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.42
जहर्ष कर्णोऽतिभृशं सह दुःशासनादिभिः। इतरेषां तु सभ्यानां नेत्रेभ्यः प्राप्तज्जलम्॥
jaharṣa karṇo'tibhṛśaṃ saha duḥśāsanādibhiḥ| itareṣāṃ tu sabhyānāṃ netrebhyaḥ prāptajjalam||
Karna with Dushasana and others laughed aloud, but tears began to flow from the eyes of all those that were present in the assembly.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)
MBh 1 299.43
सौबलस्त्वभिधायैवं जितकाशी मदोत्कटः। जितमित्येव तानक्षान् पुनरेवान्वपद्यत॥
saubalastvabhidhāyaivaṃ jitakāśī madotkaṭaḥ| jitamityeva tānakṣān punarevānvapadyata||
The son of Subala (Shakuni), proud of success, and flurried with excitement, repeating “You have still one stake dear to you” said, "Lo, I have won!” He then took up the dice that had been cast.
— tr. M.N. Dutt (1891–96) (public domain)