Brihadaranyaka Upanishad — Chapter 2

BrUp 2.1.1

dṛptabālākir hānūcāno gārgya āsa | sa hovācājātaśatruṃ kāśyaṃ -- brahma te bravāṇīti | sa hovācājātaśatruḥ -- sahasram etasyāṃ vāci dadmaḥ, janako janaka iti vai janā dhāvantīti

BrUp 2.1.10

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyaṃ yantaṃ paścāc chabbo 'nūdety etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasmin saṃvadiṣṭhāḥ | asur iti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste sarvaṃ haivāsmiṃl loka āyur eti | nainaṃ purā kālāt prāṇo jahāti

BrUp 2.1.11

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyaṃ dikṣu puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasmin saṃvadiṣṭhāḥ | dvitīyo 'napaga iti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste dvitīyavān ha bhavati | nāsmād gaṇaś chidyate

BrUp 2.1.12

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyaṃ chāyāmayaḥ puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasminsaṃvadiṣṭhāḥ | mṛtyur iti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste sarvaṃ haivāsmiṃl loka āyur eti | nainaṃ purā kālān mṛtyur āgacchati

BrUp 2.1.13

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyam ātmani puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasmin saṃvadiṣṭhāḥ | ātmanvīti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāsta ātmanvī ha bhavati | ātmanvinī hāsya prajā bhavati | sa ha tūṣṇīm āsa gārgyaḥ

BrUp 2.1.14

sa hovācājātaśatruḥ -- etāvan nū3 iti | etāvad dhīti | naitāvatā viditaṃ bhavatīti | sa hovāca gārgyaḥ -- upa tvāyānīti

BrUp 2.1.15

sa hovācājātaśatruḥ -- pratilomaṃ caitad yad brāhmaṇaḥ kṣatriyam upeyād brahma me vakṣyatīti | vy eva tvā jñapayiṣyāmīti | taṃ pāṇāv ādāyottasthau | tau ha puruṣaṃ suptam ājagmatuḥ | tam etair nāmabhir āmantrayāṃ cakre bṛhan pāṇdaravāsaḥ soma rājann iti | sa nottasthau | taṃ pāṇināpeṣaṃ bodhayāṃ cakāra | sa hottasthau

BrUp 2.1.16

sa hovācājātaśatruḥ -- yatraiṣa etat supto 'bhūd ya eṣa vijñānamayaḥ puruṣaḥ kvaiṣa tadābhūt kuta etad āgād iti | tad u ha na mene gārgyaḥ

BrUp 2.1.17

sa hovācājātaśatruḥ -- yatraiṣa etat supto 'bhūd ya eṣa vijñānamayaḥ puruṣas tad eṣāṃ prāṇānāṃ vijñānena vijnānam ādāya ya eṣo 'ntar hṛdaya ākāśas tasmiñ chete | tāni yadā gṛhṇāti | atha haitat puruṣaḥ svapiti nāma | tad gṛhīta eva prāṇo bhavati | gṛhītā vāg | gṛhītaṃ cakṣur | gṛhītaṃ śrotram | gṛhītaṃ manaḥ

BrUp 2.1.18

sa yatraitat svapnyayā carati te hāsya lokāḥ | tad uteva mahārājo bhavaty uteva mahābrāhmaṇaḥ | utevoccāvacaṃ nigacchati | sa yathā mahārājo jānapadān gṛhītvā sve janapade yathākāmaṃ parivartetaivam evaiṣa etat prāṇān gṛhītvā sve śarīre yathākāmaṃ parivartate

BrUp 2.1.19

atha yadā suṣupto bhavati | yadā na kasya cana veda | hitā nāma nādyo dvāsaptatiḥ sahasrāṇi hṛdayāt purītatam abhipratiṣṭhante | tābhiḥ pratyavasṛpya purītati śete | sa yathā kumāro add. vā mahārājo vā mahābrāhmaṇo vātighnīm ānandasya gatvā śayīta | evam evaiṣa etac chete

BrUp 2.1.2

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāsāv āditye puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatrur -- mā maitasminsaṃvadiṣṭhāḥ | atiṣṭhāḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ mūrdhā rājeti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste 'tiṣṭhāḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ mūrdhā rājā bhavati

BrUp 2.1.20

sa yathorṇavābhis tantunoccared yathā agneḥ kṣudrā viṣphuliṅgā vyuccaranty evam evāsmād ātmanaḥ sarve prāṇāḥ sarve lokāḥ sarve devāḥ sarvāṇi bhūtāni vyuccaranti | tasyopaniṣat satyasya satyam iti | prāṇā vai satyaṃ teṣām eṣa satyam

BrUp 2.1.3

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāsau candre puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasminsaṃvadiṣṭhāḥ | bṛhan pāṇdaravāsāḥ somo rājeti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste 'har-ahar sutaḥ prasuto bhavati | nāsyānnaṃ kṣīyate

BrUp 2.1.4

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāsau vidyuti puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasmin saṃvadiṣṭhāḥ | tejasvīti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste tejasvī ha bhavati | tejasvinī hāsya prajā bhavati

BrUp 2.1.5

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyam ākāśe puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasmin saṃvadiṣṭhāḥ | pūrṇam apravartīti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste pūryate prajayā paśubhir nāsyāsmāl lokāt prajodvartate

BrUp 2.1.6

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyaṃ vāyau puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasminsaṃvadiṣṭhāḥ | indro vaikuṇṭho 'parājitā seneti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste jiṣṇur hāparājiṣṇur bhavaty anyatastyajāyī

BrUp 2.1.7

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyam agnau puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasminsaṃvadiṣṭhāḥ | viṣāsahir iti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste viṣāsahir ha bhavati | viṣāsahir hāsya prajā bhavati

BrUp 2.1.8

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyam apsu puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasminsaṃvadiṣṭhāḥ | pratirūpa iti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste pratirūpaṃ haivainam upagacchati nāpratirūpam | atho pratirupo 'smāj jāyate

BrUp 2.1.9

sa hovāca gārgyaḥ -- ya evāyam ādarśe puruṣa etam evāhaṃ brahmopāsa iti | sa hovācājātaśatruḥ -- mā maitasmin saṃvadiṣṭhāḥ | rociṣṇur iti vā aham etam upāsa iti | sa ya etam evam upāste rociṣṇur ha bhavati | rociṣṇur hāsya prajā bhavati | atho yaiḥ saṃnigacchati | sarvāṃs tān atirocate

BrUp 2.2.1

yo ha vai śiśuṃ sādhānaṃ sapratyādhānaṃ sasthūṇaṃ sadāmaṃ veda sapta ha dviṣato bhrātṛvyān avaruṇaddhi | ayaṃ vāva śiśur yo 'yaṃ madhyamaḥ prāṇaḥ | tasyedam evādhānam idaṃ pratyādhānaṃ prāṇaḥ sthūṇānnaṃ dāma

BrUp 2.2.2

tam etāḥ saptākṣitaya upatiṣṭhante | tad yā imā akṣaṃl lohinyo rājayas tābhir enaṃ rudro 'nvāyattaḥ | atha yā akṣann āpas tābhiḥ parjanyaḥ | yā kanīnakā tayādityaḥ | yat kṛṣṇaṃ tenāgnir | yac chuklaṃ tenendraḥ | adharayainaṃ vartanyā pṛthivy anvāyattā | dyaur uttarayā | nāsyānnaṃ kṣīyate ya evaṃ veda

BrUp 2.2.3

tad eṣa śloko bhavati -- arvāgbilaś camasa ūrdhvabudhnas tasmin yaśo nihitaṃ viśvarūpam | tasyāsata ṛṣayaḥ sapta tīre vāg aṣṭamī brahmaṇā saṃvidāneti | arvāgbilaś camasa ūrdhvabudhna iti | idaṃ tac charīra eṣa hy arvāgbilaś camasa ūrdhvabudhnaḥ | tasmin yaśo nihitaṃ viśvarūpam iti | prāṇā vai yaśo viśvarūpam | prāṇān etad āha | tasyāsata ṛṣayaḥ sapta tīra iti | prāṇā vā ṛṣayaḥ | prāṇāṇ etad āha | vāg aṣṭamī brahmaṇā saṃvidāneti | vāg ghy aṣṭamī brahmaṇā saṃvitte

BrUp 2.2.4

imāv eva gotamabharadvājau | ayam eva gotamo 'yaṃ bharadvājaḥ | imāv eva viśvāmitrajamadagnī | ayam eva viśvāmitro 'yaṃ jamadagniḥ | imāv eva vasiṣṭhakaśyapau | ayam eva vasiṣṭho 'yaṃ kaśyapaḥ | vāg evātriḥ | vācā hy annam adyate | attir ha vai nāmaitad yad autrir iti | sarvasyāttā bhavati | sarvam asyānnaṃ bhavati ya evaṃ veda

BrUp 2.3.1

dve vāva brahmaṇo rūpe | mūrtaṃ caivāmūrtaṃ ca | martyaṃ cāmṛtaṃ ca | sthitaṃ ca yac ca | sac ca tyaṃ ca

BrUp 2.3.2

tad etan mūrtaṃ yad anyad vāyoś cāntarikṣāc ca | etan martyam | etat sthitam | etat sat | tasyaitasya mūrtasyaitasya martyasyaitasya sthitasyaitasya sata eṣa raso ya eṣa tapati | sato hy eṣa rasaḥ

BrUp 2.3.3

athāmūrtam | vāyuś cāntarikṣaś ca | etad amṛtam | etad yat | etat tyam | tasyaitasyāmūrtasyaitasyāmṛtasyaitasya yata etasya tyasyaiṣa raso ya eṣa etasmin maṇḍale puruṣaḥ | tyasya hy eṣa rasa | ity adhidaivatam

BrUp 2.3.4

athādhyātmam | idam eva mūrtaṃ yad anyat prāṇāc ca yaś cāyam antar ātmann ākāśaḥ | etan martyam | etat sthitam | etat sat | tasyaitasya mūrtasyaitasya martyasyaitasya sthitasyaitasya sata eṣa raso yac cakṣuḥ | sato hy eṣa rasaḥ

BrUp 2.3.5

athāmūrtaṃ prāṇaś ca yaś cāyam antar ātmann ākāśaḥ | etad amṛtam | etad yat | etat tyat | tasyaitasyāmūrtasyaitasyāmṛtasyaitasya yata etasya tyasyaiṣa raso yo 'yaṃ dakṣiṇe 'kṣan puruṣaḥ | tyasya hy eṣa rasaḥ

BrUp 2.3.6

tasya haitasya puruṣasya rūpam | yathā māhārajanaṃ vāso yathā pāṇḍvāvikaṃ yathendragopo yathāgnyarcir yathā puṇḍarīkaṃ yathā sakṛdvidyuttam | sakṛdvidyutteva ha vā asya śrīr bhavati ya evaṃ veda | athāta ādeśo neti neti | na hy etasmād iti nety anyat param asti | atha nāmadheyaṃ satyasya satyam iti | prāṇā vai satyam | teṣām eṣa satyam

BrUp 2.4.1

maitreyīti hovāca yājñavalkyaḥ -- udyāsyan vā are 'ham asmāt sthānād asmi | hanta te 'nayā kātyāyanyāntaṃ karavāṇīti

BrUp 2.4.10

sa yathārdraidhāgner abhyāhitāt pṛthag dhūmā viniścaranty eva vā are 'sya mahato bhūtasya niḥśvasitam etad yad ṛgvedo yajurvedaḥ sāmavedo 'tharvāṅgirasa itihāsaḥ purāṇaṃ vidyā upaniṣadaḥ ślokāḥ sūtrāṇy anuvyākhyānāni vyākhyānani | asyaivaitāni niśvasitāni

BrUp 2.4.11

sa yathā sarvāsām apāṃ samudra ekāyanam | evaṃ sarveṣāṃ sparśānāṃ tvag ekāyanam | evaṃ sarveṣāṃ gandhānāṃ nāsike ekāyanam | evaṃ sarveṣāṃ rasānāṃ jihvaikāyanam | evaṃ sarveṣāṃ rūpāṇāṃ cakṣur ekāyanam | evaṃ sarveṣaṃ śabdānāṃ śrotram ekāyanam | evaṃ sarveṣāṃ saṃkalpānāṃ mana ekāyanam | evaṃ sarvāsāṃ vidyānāṃ hṛdayam ekāyanam | evaṃ sarveṣāṃ karmaṇāṃ hastāv ekāyanam | evaṃ sarveṣām ānandānām upastha ekāyanam | evaṃ sarveṣāṃ visargāṇāṃ pāyur ekāyanam | evaṃ sarveṣām adhvanāṃ pādāv ekāyanam | evaṃ sarveṣāṃ vedānāṃ vāg ekāyanam

BrUp 2.4.12

sa yathā saindhavakhilya udake prāsta udakam evānuvilīyeta na hāsyodgrahaṇāyeva syāt | yato-yatas tv ādadīta lavaṇam | evaṃ vā ara idaṃ mahad bhūtam anantam apāraṃ vijñānaghana eva | etebhyo bhūtebhyaḥ samutthāya tāny evānuvinaśyati | na pretya saṃjñāstīty are bravīmi | iti hovāca yājñavalkyaḥ

BrUp 2.4.13

sā hovāca maitreyī -- atraiva mā bhagavān amūmuhan na pretya saṃjñāstīti | sa hovāca -- na vā are 'haṃ mohaṃ bravīmi | alaṃ vā ara idaṃ vijñānāya

BrUp 2.4.14

yatra hi dvaitam iva bhavati tad itara itaraṃ jighrati tad itara itaraṃ paśyati tad itara itaraṃ śṛṇoti tad itara itaraṃ jighrati tad itara itaram abhivadati tad itara itaraṃ manute tad itara itaraṃ vijānāti | yatra vāsya sarvam ātmaivābhūt tat kena kaṃ jighret tat kena kaṃ jighret tat kena kaṃ paśyet tat kena kaṃ śṛṇuyāt tat kena kam abhivadet tat kena kaṃ manvīta tat kena kaṃ vijānīyāt | yenedaṃ sarvaṃ vijānāti taṃ kena vijānīyāt | vijñātāram are kena vijānīyād iti

BrUp 2.4.2

sā hovāca maitreyī -- yan nu ma iyaṃ bhagoḥ sarvā pṛthivī vittena pūrṇā syāt kathaṃ tenāmṛtā syām iti | neti hovāca yājñavalkyaḥ | yathaivopakaraṇavatāṃ jīvitaṃ tathaiva te jīvitaṃ syāt | amṛtatvasya tu nāśāsti vitteneti

BrUp 2.4.3

sā hovāca maitreyī -- yenāhaṃ nāmṛtā syāṃ kim ahaṃ tena kuryām | yad eva bhagavān veda tad eva me brūhīti

BrUp 2.4.4

sa hovāca yājñavalkyaḥ -- priyā batāre naḥ satī priyaṃ bhāṣase | ehy āssva | vyākhyāsyāmi te | vyācakṣāṇasya tu me nididhyāsasveti

BrUp 2.4.5

sa hovāca -- na vā are patyuḥ kāmāya patiḥ priyo bhavaty ātmanas tu kāmāya patiḥ priyo bhavati | na vā are jāyāyai kāmāya jāyā priyā bhavaty ātmanas tu kāmāya jāyā priyā bhavati | na vā are putrāṇāṃ kāmāya putrāḥ priyā bhavanty ātmanas tu kāmāya putrāḥ priyā bhavanti | na vā are vittasya kāmāya vittaṃ priyaṃ bhavaty ātmanas tu kāmāya vittaṃ priyaṃ bhavati | na vā are brahmaṇaḥ kāmāya brahma priyaṃ bhavaty ātmanas tu kāmāya brahma priyaṃ bhavati | na vā are kṣatrasya kāmāya kṣatraṃ priyaṃ bhavaty ātmanas tu kāmāya kṣatraṃ priyaṃ bhavati | na vā are lokānāṃ kāmāya lokāḥ priyā bhavanty ātmanas tu kāmāya lokāḥ priyā bhavanti | na vā are devānāṃ kāmāya devāḥ priyā bhavanty ātmanas tu kāmāya devāḥ priyā bhavanti | na vā are bhūtānāṃ kāmāya bhūtāni priyāṇi bhavanty ātmanas tu kāmāya bhūtāni priyāṇi bhavanti | na vā are sarvasya kāmāya sarvaṃ priyaṃ bhavaty ātmanas tu kāmāya sarvaṃ priyaṃ bhavati | ātmā vā are draṣṭavyaḥ śrotavyo mantavyo nididhyāsitavyo maitreyi | ātmano vā are darśanena śravaṇena matyā vijñānenedaṃ sarvaṃ viditam

BrUp 2.4.6

brahma taṃ parādād yo 'nyatrātmano brahma veda | kṣatraṃ taṃ parādād yo 'nyatrātmanaḥ kṣatraṃ veda | lokās taṃ parādur yo 'nyatrātmano lokān veda | devās taṃ parādur yo 'nyatrātmano devān veda | bhūtāni taṃ parādur yo 'nyatrātmano bhūtāni veda | sarvaṃ taṃ parādād yo 'nyatrātmanaḥ sarvaṃ veda | idaṃ brahmedaṃ kṣatram ime lokā ime devā imāni bhūtānīdaṃ sarvaṃ yad ayam ātmā

BrUp 2.4.7

sa yathā dundubher hanyamānasya na bāhyāñ chabdāñ chaknuyād grahaṇāya | dundubhes tu grahaṇena dundubhyāghātasya vā śabdo gṛhītaḥ

BrUp 2.4.8

sa yathā śaṅkhasya dhmāyamānasya na bāhyāñ chabdāñ chaknuyād grahaṇāya śaṅkhasya tu grahaṇena śaṅkhadhmasya vā śabdo gṛhītaḥ

BrUp 2.4.9

sa yathā vīṇāyai vādyamānāyai na bāhyāñ chabdāñ chaknuyād grahaṇāya vīṇāyai tu grahaṇena vīṇāvādasya vā śabdo gṛhītaḥ

BrUp 2.5.1

iyaṃ pṛthivī sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asyai pṛthivyai sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asyāṃ pṛthivyāṃ tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yas cāyam adhyātmaṃ śārīras tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.10

ayam ākāśaḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asyākāśasya sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asminn ākāśe tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ hṛdy ākāśas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.11

ayaṃ dharmaḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asya dharmasya sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asmin dharme tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ dhārmas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.12

idaṃ satyaṃ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asya satyasya sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asmin satye tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ sātyas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.13

idaṃ mānuṣaṃ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asya mānuṣasya sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asmin mānuṣe tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ mānuṣas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.14

ayam ātmā sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asyātmanaḥ sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asminn ātmani tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam ātmā tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.15

sa vā ayam ātmā sarveṣāṃ adhipatiḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ rājā | tad yathā rathanābhau ca rathanemau cārāḥ sarve samarpitāḥ | evam evāsminn ātmani sarvāṇi bhūtāni sarve devāḥ sarve lokāḥ sarve prāṇāḥ sarva eta ātmānaḥ samarpitāḥ

BrUp 2.5.16

idaṃ vai tan madhu dadhyaṅṅ ātharvaṇo 'śvibhyām uvāca | tad etad ṛṣiḥ paśyann avocat -- tad vāṃ narā sanaye daṃsa ugram āviṣ kṛṇomi tanyatur na vṛṣṭim | dadhyaṅ ha yan madhv ātharvaṇo vām aśvasya śīrṣṇā pra yad īm uvāceti

BrUp 2.5.17

idaṃ vai tan madhu dadhyaṅṅ ātharvaṇo 'śvibhyām uvāca | tad etad ṛṣiḥ paśyann avocat -- ātharvaṇāyāśvinau dadhīce 'śvyaṃ śiraḥ praty airayatam | sa vāṃ madhu pra vocad ṛtāyan tvāṣṭraṃ yad dasrāv apikakṣyaṃ vām iti

BrUp 2.5.18

idaṃ vai tan madhu dadhyaṅṅ ātharvaṇo 'śvibhyām uvāca | tad etad ṛṣiḥ paśyann avocat -- puraś cakre dvipadaḥ puraś cakre catuṣpadaḥ | puraḥ sa pakṣī bhutvā puraḥ puruṣa āviśad iti | sa vā ayaṃ puruṣaḥ sarvāsu pūrṣu puriśayaḥ | nainena kiṃ canānāvṛtam | nainena kiṃ canāsaṃvṛtam

BrUp 2.5.19

idaṃ vai tan madhu dadhyaṅṅ ātharvaṇo 'śvibhyām uvāca | tad etad ṛṣiḥ paśyann avocat -- rūpaṃrūpaṃ pratirūpo babhūva tad asya rūpaṃ praticakṣaṇāya | indro māyābhiḥ pururūpa īyate yuktā hy asya harayaḥ śatā daśeti | ayaṃ vai harayo 'yaṃ vai daśa ca sahasraṇi bahūni cānantāni ca | tad etad brahmāpūrvam anaparam anantaram abāhyam | ayam ātmā brahma sarvānubhūḥ | ity anuśāsanam

BrUp 2.5.2

imā āpaḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | āsām apāṃ sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam āsv apsu tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ raitasas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.3

ayam agniḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asyāgneḥ sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asminn agnau tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ vāṅmayas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.4

ayaṃ vāyuḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asya vāyoḥ sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asmin vāyau tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ prāṇas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yam eva sa yo 'yam ātmā | idaṃ amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.5

ayam ādityaḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | asyādityasya sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asminn āditye tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ cākṣuṣas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.6

imā diśaḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhu | āsāṃ diśāṃ sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam āsu dikṣu tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ śrautraḥ prātiśrutkas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.7

ayaṃ candraḥ sarveṣāṃ bhūtānāṃ madhv | asya candrasya sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asmin candre tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ mānasas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmedam amṛtam | idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.8

iyaṃ vidyut sarveṣāṃ bhūtānaṃ madhu | asyai vidyutaḥ sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asyāṃ vidyuti tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ taijasas tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.5.9

ayaṃ stanayitnuḥ sarveṣāṃ bhutānāṃ madhu | asya stanayitnoḥ sarvāṇi bhūtāni madhu | yaś cāyam asminstanayitnau tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo yaś cāyam adhyātmaṃ śābdaḥ sauvaras tejomayo 'mṛtamayaḥ puruṣo 'yam eva sa yo 'yam ātmā | idam amṛtam idaṃ brahmedaṃ sarvam

BrUp 2.6.1

atha vaṃśaḥ: pautimāṣyo gaupavanāt | gaupavanaḥ paśutimāṣyāt | paśutimāṣyo gaupavanāt | gaupavanaḥ kauśikāt | kauśikaḥ kauṇḍinyāt | kauṇḍinyaḥ śāṇḍilyāt | śāṇḍilyaḥ kauśikāc ca gautamāc ca | gautamaḥ

BrUp 2.6.2

āgniveśyāt | āgniveśyaḥ śāṇḍilyāc cānabhimlātāc ca | ānabhimlāta ānabhimlātāt | ānabhimlāta ānabhimlātāt | ānabhimlāto gautamāt | gautamaḥ saitavaprācīnayogyābhyām | saitavaprācīnayogyau pārāśaryāt | pārāśaryo bhāradvājāt | bhāradvājo bhāradvājāc ca gautamāc ca | gautamo bhāradvājāt | bhāradvājaḥ pārāśaryāt | pārāśaryo vaijavāpāyanāt | vaijavāpāyanaḥ kauśikāyaneḥ | kauśikāyaniḥ

BrUp 2.6.3

ghṛtakauśikāt | ghṛtakauśikaḥ prāśaryāyaṇāt | pāraśaryāyaṇaḥ pārāśaryāt | pārāśaryo jātūkarṇyāt | jātūkarṇya āsurāyaṇāc ca yāskāc ca | āsurāyaṇas traivaṇeḥ | traivaṇir aupajandhaneḥ | aupajandhanir āsureḥ | āsurir bhāradvājāt | bhāradvāja ātreyāt | ātreyo māṇṭeḥ | māṇṭir gautamāt | gautamo vātsyāt | vātsyaḥ śāṇḍilyāt | śāṇḍilyaḥ kaiśoryāt kāpyāt | kaiśoryaḥ kāpyaḥ kumārahāritāt | kumārahārito gālavāt | gālavo vidarbhīkauṇḍinyāt | vidarbhīkauṇḍinyo vatsanapāto bābhravāt | vatsanapād bābhravaḥ pathaḥ saubharāt | panthāḥ saubharo 'yāsyād āṅgirasāt | ayāsya āṅgirasa ābhūtes tvāṣṭrāt | ābhūtis tvāṣṭro viśvarūpāt tvāṣṭrāt | viśvarūpas tvāṣṭro 'vśibhyām | aśvinau dadhīca ātharvaṇāt | dadhyaṅṅ ātharvaṇo 'tharvaṇo daivāt | atharvā daivo mṛtyoḥ prādhvaṃsanāt | mṛtyuḥ prādhvaṃsanaḥ pradhvaṃsanāt | pradhvaṃsana ekarṣeḥ | ekarṣir vipracitteḥ | vipracittir vyaṣṭer | vyaṣṭiḥ sanāroḥ | sanāruḥ sanātanāt | sanātanaḥ sanagāt | sanagaḥ parameṣṭhinaḥ | parameṣṭhī brahmaṇaḥ | brahma svayaṃbhu | brahmaṇe namaḥ